การยืมเงินกันแบบง่าย ๆ ผ่าน LINE หรือแชต เป็นเรื่องที่เกิดขึ้นบ่อยมาก โดยเฉพาะยอดเงินไม่สูงจน “ค่าฟ้องกับค่าทนาย” อาจไม่คุ้มกับมูลหนี้ แต่ในทางกฎหมาย หากเป็นการกู้ยืมเงินเกิน 2,000 บาท ต้องมีหลักฐานการกู้ยืมเป็นหนังสืออย่างใดอย่างหนึ่งลงลายมือชื่อผู้ยืม จึงจะฟ้องบังคับคดีได้ตามมาตรา 653 และแนวอธิบายกฎหมายยอมรับว่าหลักฐานเป็นหนังสือไม่จำเป็นต้องเป็นสัญญากระดาษแบบทางการเสมอไป ขอเพียงมีข้อความที่ชี้ให้เห็นการกู้ยืมและผูกโยงกับผู้ยืมได้ชัดเจน

แชต LINE ใช้เป็นหลักฐานได้หรือไม่?

ได้ในหลายกรณี หากข้อความแชตแสดงให้เห็นว่าใครยืม ใครให้ยืม จำนวนเงินเท่าไร และมีข้อความตอบรับหรือพฤติการณ์ที่ผูกโยงกับผู้ยืมอย่างชัดเจน เช่น รับสภาพหนี้ ขอผ่อน ขอเลื่อน หรือยืนยันว่าจะคืนเงิน หลักฐานลักษณะนี้มักมีประโยชน์มากกว่าการทวงกันปากเปล่า และควรเก็บทั้งแชต สลิปโอนเงิน ชื่อบัญชี วันเวลา และภาพหน้าจอไว้ให้ครบ. อย่างไรก็ดี ถ้าข้อความกำกวมมาก หรือไม่มีอะไรโยงถึงการยืมเลย ก็อาจทำให้การบังคับสิทธิยากขึ้น.

คำถามที่พบบ่อยคือ “ไม่มีหนังสือสัญญา ฟ้องได้ไหม?”

คำตอบคือ ต้องดูว่ามีหลักฐานเป็นหนังสือพอหรือไม่ ไม่จำเป็นว่าต้องเป็นสัญญาแบบทางการเสมอไป แต่ต้องพอชี้ได้ว่าเป็นการกู้ยืมเงินจริง อีกคำถามคือ “ยอดเงินไม่มาก ควรฟ้องเลยไหม” ในทางปฏิบัติ หลายกรณีการส่งหนังสือทวงถามอย่างเป็นทางการก่อน มักคุ้มค่ากว่า เพราะต้นทุนต่ำกว่าและช่วยกดดันให้ลูกหนี้ติดต่อกลับหรือชำระหนี้ได้โดยไม่ต้องเริ่มคดีทันที.

ทำไมหนังสือทวงถามหรือโนติสจึงคุ้มกว่าในหนี้ก้อนไม่ใหญ่

สำหรับหนี้ยืมเงินจำนวนไม่มาก การทำหนังสือทวงถามอย่างถูกต้องมักเป็นทางเลือกที่ประหยัดกว่า เพราะช่วยสรุปยอดหนี้ กำหนดวันชำระ แจ้งเจตนาให้ชำระอย่างชัดเจน และทำให้ลูกหนี้เห็นว่าหนี้เรื่องนี้ไม่ได้ถูกปล่อยผ่าน หากลูกหนี้ยังเพิกเฉย เอกสารดังกล่าวยังช่วยจัดระเบียบข้อเท็จจริงและหลักฐานไว้ใช้ต่อในอนาคตได้ดีกว่าการทวงแบบกระจัดกระจายในแชต ส่วนเรื่องการทวงหนี้ ต้องทำอย่างระมัดระวังด้วย เพราะกฎหมายกำหนดข้อจำกัดเรื่องวิธีและความเหมาะสมของการติดตามทวงถามหนี้ และธนาคารแห่งประเทศไทยอธิบายด้วยว่าโดยทั่วไปการทวงหนี้ของผู้ทวงหนี้อยู่ภายใต้ข้อจำกัดเรื่องความถี่ไม่เกิน 1 ครั้งต่อวัน แต่มีคำอธิบายเพิ่มเติมว่า “เพื่อนทวงเพื่อน” อาจไม่อยู่ในกรอบเดียวกันทุกกรณี จึงควรใช้ถ้อยคำสุภาพและไม่ละเมิดสิทธิผู้อื่น

ก่อนทำหนังสือทวงถาม ควรเตรียมอะไรบ้าง

ควรเตรียมชื่อและข้อมูลติดต่อของลูกหนี้, หลักฐานแชตที่เกี่ยวกับการยืมเงิน, สลิปโอนเงิน, วันที่ให้ยืม, จำนวนเงินต้น, ข้อตกลงเรื่องคืนเงินหรือผ่อนชำระ, และหลักฐานการทวงที่ผ่านมา หากข้อมูลครบ หนังสือทวงถามจะชัดเจนและมีน้ำหนักมากขึ้น ทั้งยังช่วยลดความเสี่ยงจากการทวงแบบใช้อารมณ์หรือสื่อสารคลาดเคลื่อน

ทางเลือกที่ประหยัดกว่าการฟ้องคดี

ในกรณีหนี้ก้อนไม่ใหญ่ การเริ่มต้นด้วย หนังสือทวงถามหรือโนติสที่เรียบเรียงอย่างเหมาะสมตามข้อเท็จจริง มักเป็นทางเลือกที่คุ้มค่ากว่ารีบฟ้องคดีทันที เพราะใช้งบต่ำกว่า จัดการง่ายกว่า และยังช่วยให้เจ้าหนี้ประเมินได้ว่าลูกหนี้มีแนวโน้มชำระ เจรจา หรือหลีกเลี่ยงมากน้อยเพียงใด หากต้องการให้ช่วยจัดทำหนังสือทวงถามหนี้จากกรณียืมเงินผ่าน LINE หรือแชต ทนายสุพัตราพร้อมช่วยเรียบเรียงหนังสือทวงหนี้ให้เหมาะกับข้อเท็จจริงของแต่ละกรณี ในแนวทางที่ประหยัดกว่าการดำเนินคดีเต็มรูปแบบ